Hakkında Bilgi

Şeşbendi ve Berite

Şeşbendî ve Bêrîte
Şeşbendîler, makamı ağdalı ve ağır şarkılardır. Çünkü divanhane gibi kapalı yerlerde ve oturarak söylenir. Ritmik şarkılardır ama ritm cümleleri çok uzun ve kompleks, ezgileri de ağdalıdır. Dîwankî (divan şarkısı) de denilen şeşbendîler, bu nedenle yorumlaması oldukça zor şarkılardır ve usta dengbêjler tarafından söylenebilir. Sözleri genellikle aşk, savaş ve kahramanlık üzerinedir. İçeriği genellikle eskiye dayanır ve yeni zamanların etkisini pek taşımaz. Sözler ezgiye ve ritme oturtulurken her bir hecede birden fazla sese basılır ve kelimeler bazen ortalarından kesilerek es verildikten sonra kalınan yerden diğer ezgiyle devam edilir. Ayrıca bol miktarda ulama kullanılır. Hecelerin arasına “-ya”, “-ha” gibi ulama heceleri eklenerek söylenir ve bu nedenle sözler oldukça çetrefil duyulur. Ezgi genellikle en fazla 5 seslik bir aralık içerisinde dolaşır. Serşo, divanda okunan bir şarkı formu olmamasına rağmen içeride ve oturularak söylendiği için o da müzikal olarak şeşbendî formunda okunur. Düğün akşamında kurulan divanhanede şarkı söyleyenler yan yana diz çöker ya da yere oturur, ellerini yanaklarına koyar ve kafalarını eğerler. Kulaklar da orta parmakla kapatılır. En az iki kişi okur, o kadar kişi de tekrarlar, yani çevirirler.

Şeşbendî formu şu anda sadece Pinyanişîler tarafından icra edilmektedir. Eskiden Ertuşîlerin de şeşbendî okuduğu söyleniyorsa da bu form ve makamlar artık onlar tarafından kullanılmamaktadır. Ancak Uludere’deki [Qilava] Goyîlerde de şeşbendî formuna yakın ve bêrîte adı verilen divan şarkıları vardır. Bunlar da danssız okunur, yarı ritmik yarı serbesttir ve ezgileri karakteristik olarak dörtlü atlamalar içerir. Bêrîtelerin sözleri savaş ve kahramanlık üzerine olmasına karşın ezgileri oldukça yumuşak ve liriktir. Bir teze göre şeşbendîlerin ağdalı söylenmesi kışın uzun süre kapalı kalınması ve dolayısıyla dilin daralmasından kaynaklanmaktadır. Bu nedenle şehir merkezinde ya da yakın köylerde bu forma rastlanmaz. Bölge dengbêjlerinin bazıları Pinyanişîlerin şeşbendî okuma tarzının Asurilerle bir arada yaşamalarının yarattığı etkileşimden kaynaklandığı söylerler.

Şeşbendi ve Berite, Şeşbendi ve Berite nedir, Şeşbendi ve Berite ne demek, Şeşbendi ve Berite hakkında, Şeşbendi ve Berite ile ilgili bilgi, Şeşbendi ve Berite hakkında bilgi,
Eitim ve gretim Eitim ve gretim