Hakkında Bilgi

Söz sanatları nelerdir

Ziyaretçi tarafından sorulmuş soru, Cevaplandı.

Söz sanatları nelerdir
Söz sanatları
Söz sanatları; anlama derinlik, yoğunluk katmak ya da söyleyişi daha etkili hale getirmek için başvurulan söz oyunlarıdır.

Söz sanatlarının bir bölümü söyleyişe, bir bölümü ise anlama dayalıdır. Bunlar genellikle şiirde görülür Bunun nedeni, şiirin biçimsel ve anlamsal özellikleridir.

Söz sanatları nelerdir

Teşbih (Benzetme): Özellikleri yönüyle zayıf olan varlığın kuvvetli varlığa benzetilmesi sanatıdır.

İstiare ( Eğretileme ): Yalnızca benzeyen ya da benzetilenle kurulan benzetmedir.

Mecaz-ı Mürsel: Bir sözün benzetme özelliği olmaksızın başka bir söz yerine kullanılmasıdır.
Örnek : Sobayı yak ( sobanın içindekileri ) Tencere yandı ( Tencerenin içi yandı )
Ayağını çıkarda içeri gir ( ayakkabını çıkar ) Burnu akıyor ( Burnunun içindeki salgı )

Kinaye: Bir sözü hem gerçek hem mecaz anlamı ile kullanma sanatıdır.
Örnek : Şu karşıma göğüs geren è Taştan bağır ( gerçek )
Taş bağırlı dağlar mısın è Taş bağırlı olmak ( mecaz )

Teşhis ( Kişileştirme ): Fabl- larda görülür. Her teşhiste kapalı istiare vardır.
Örnek : Yüce dağlar bir birine göz eder.
Rüzgar ile mektuplaşır naz eder. İki sevgili anlamında

Mübalağa ( Abartma ): Edebiyatta bu bir abartma sanatıdır.
Örnek : Ağzı kulaklarına vardı. Gömelim seni tarihe desem sığmazsın.

Tezat ( Karşıtlık ): Bir varlığın ya da bir olayın birbirine zıt karşıt durumlarının bir arada verilmesi sanatıdır.
Örnek : Ne efsunkar imişsin ah, ey didar-ı hürriyet
Esir-i aşkın olduk gerçi kurtulduk esaretten

Cinas: Sesleri aynı anlamları farklı sözcüklerle yaratılan söz sanatıdır.
Örnek : Kader böyle çalınmış yazıma Her nefeste eyledik yüz bin günah
Yazım kışa uymaz kışım yazıma Bir güne etmedik bir gün ah

Tenasüb: Anlamca birbirine yakın sözcüklerin bir arada kullanılması sanatıdır.
Örnek : Bülbül aşıkmış gül, gül naz eyler bülbüle

Tekrir ( Yineleme ): Bir şiirde ahenk yaratmak amacıyla anlamın üzerine yüklendiği sözcüğü tekrar etme.
Örnek : Hayata sıfırdan başladı
Daha sıfır, daha sıfır…
Şimdi çok sıfırlı bir hesabın sahibi
Ama hali sıfır

Telmih ( Hatırlatma ): Herkesçe bilinen bir olayı hatırlatma sanatıdır.
Örnek : Gökyüzünde İsa ile,
Tur dağında Musa ile,
Elindeki asa ile,
Çağırayım Mevlam seni

Tevrive: Birden fazla sözcük anlamı olan bir sözcüğün bir dizede en az iki sözlük anlamını ifade edebilecek şekilde kullanılması sanatıdır.
Örnek : Sert oldu hava çıkma koyundan kuzucuğum è Ziya Paşa
Ulusun korkma nasıl böyle bir imanı boğar
Medeniyet dediğin tek dişi kalmış canavar
Örnek : Gül renkli yüzün benli de benli
Göğsün niye bensiz

Tecaül-i Arif ( Bilmezden Gelmek ):
Örnek : Zinhar eline ayine vermen ol kafirin
Zira suretin görüp büt perest olur
Örnek : Sular mı yandı neden tunca benziyor mermer è Ahmet Haşim è Merdiven

Hüsnü Talil ( Güzel Sebep ): Bu olayı gerçek oluş sebebinin dışındaki bir sebebe bağlama sanatıdır.
Örnek : İşim gücüm budur benim
Gökyüzünü ben boyarım her sabah
Uyanır bakarsınız ki mavi
Örnek : Güzel şeyler düşünelim diye
Yemyeşil oluvermiş ağaçlar
Saksımda ruhumun bütün yası var
Derdimden soluyor açan gonca

Alli Terasyon: Aynı sesi taşıyan sözcükler kullanılarak yapılan bir ahenk sanatıdır.
Örnek : Derdimi derin dereye döksem,
Dere düz olur gider
Sev seni seveni
Yar ile yatan ise
Sevme seni sevmeyeni
Mısır-a sultan ise

Seci ( İç Uyak ):
Örnek : Ey gözlerin nuru, ey gönüllerin sururu, başımızın tacı ehl-i dilin miracı; gönül hanesinin ziyası, dil hastasının şifası… Sinan Paşa

Tariz ( İğneleme ): Söylenilen sözün tam tersini kast etme sanatıdır.
Örnek : Bir nasihatim var zaman uygun
Tut sözünü, yattıkça yat uyanma

Terdit: Sözü beklenmedik bir sona bağlama sanatıdır.
Örnek : Bu gönül gönül otların yanı başında,
Ağacın gölgesine değdi değecek
Tam şeftalinin kokusu başlarken,
Öpüşmeye kıl kadar bitişik,
Bu zulüm, bu haksızlık, bu işkence…

Söz, Söz sanatları, Söz sanatı, Söz sanatları hakkında bilgi, Söz sanatları ile ilgili bilgi, Söz sanatları neler,
Eitim ve gretim Eitim ve gretim